Introspectie

Door -


Introspectie is niet aan mij besteed. Maar eens, zo om de twee maanden, doe ik er toch aan. Als ik bij de kapper ben, en gekluisterd word voor een grote spiegel. Dan zie ik mezelf zitten, en dan leg ik mezelf de Grote Vragen voor: Wie ben ik? Waar kom ik vandaan? Waar moet het met mij heen?

Omdat deze vragen mij te moeilijk zijn, kijk ik dan snel naar de details. Zijn mijn oren nu groter geworden? Waar blijven die rimpels toch vandaan komen? De neus, die heb ik toch van mijn vader. Of is het van mijn grootmoeder van vaders zijde? En de ogen, duidelijk van mijn moeder. Wat als het andersom was geweest - de neus van mijn moeder; de ogen van mijn vader?

Wat draag ik mee van mijn ouders? Van mijn grootouders? Ik herinner mij een gesprek, een jaar of 40 of zo geleden. Mijn vader sprak met mijn grootmoeder - we noemden haar mémé, een bijzonder lieve vrouw - over Beethoven, een Duitser van Vlaamse oorsprong. "Beethoven is dus een Duitser," vroeg mijn grootmoeder, en die onschuldige vraag trof mijn vader, de muziekliefhebber, en mij ook. Later (of daarvoor?) bezocht ik Bonn met mijn moeder. Ze hield een fotoboek bij, en plakte daarin een ansichtkaart met daarop het standbeeld van Ludwig van Beethoven. Ze schreef er zijn naam bij, met de toevoeging: 'Grootmeester'. Als kind vond ik dat toen een beetje overdreven. (Waar zou dat fotoboek toch zijn? Waar zijn mijn andere memorabilia?)

Als tiener legde ik mijn vader eens een uitspraak voor: 'Brave is geen gave' (in het Gents klinkt dat even anders.) Hij was het er niet mee eens. Wacht maar eens tot je een echte slechterik tegenkomt, zei hij. Ondertussen heb ik hem begrepen. Ik zag het boze in de ogen. Sindsdien is mijn motto: 'Braaf maar niet onnozel.' Samen met: 'Wie goed doet, goed ontmoet.'

Ik bezie nog altijd mijn spiegelbeeld. Begin ik met ouder te worden meer op mijn vader te lijken, of niet? Hij was al vroeg kaal, bij mij valt het mee. Ik kan meteen een slechte karaktertrek opnoemen die ik van hem erfde: conflicten ga ik liever uit de weg. Te aardig om eerlijk te zijn, een gebrek aan moed om de confrontatie aan te gaan, om te bekomen waar ik recht op had. Dan zijn er de positieve eigenschappen: het goede in mensen zien, op het naïeve af. Altijd alles met de beste intenties, ook al loopt het soms in het honderd, en vallen er slachtoffers. Net als mijn vader denk ik ook dat alles wel in orde komt. Die laatste eigenschap heeft hem én mij parten gespeeld in zijn laatste levensjaren. Ik wou een gesprek met de familie. Hij maakte een sussende beweging met de handen: laat het nog even rusten, alles komt wel goed. Ik bezwoer hem: 'Va, vanzelf komt het niet goed.'

Niet alles kwam goed.

Maar toch veel. Het belangrijkste toch. Het laatste wat hij publiekelijk over mij zei, was dat ik een 'vriendelijke en verstandige jongen' was. In zijn ogen bleef ik 'die jongen', zijn jongen, Markske. Ik denk heel vaak aan wat mijn vader zou denken als hij me nu zou zien. Ik denk dat hij trots zou zijn.

Populaire posts van deze blog

De Cuba

Door -
Afbeelding
De Cuba bij de oude Scheldearm in Zevergem (april 2015). Opgetekend: 2016 Lieven Tavernier, de man van de fanfare van honger en dorst, en van de eerste sneeuw, schreef een liefdevol liedje over zijn nonkel Walter, 'De Cuba', een mooie mijmering over de wijde wereld van het verleden. Je kunt het hier beluisteren. Nonkel zei, hier is de Cuba En ik zag koeien, overal. In april 2015 was ik met Jan, mijn zoon, zijn kleinzoon, in Zevergem, en ik sprak mijn vader over 'De Cuba'. 'Weet je wat,' zei hij, 'we gaan eens kijken'. Hij liep nog op zijn pantoffels, maar het was mooi weer. De foto's zijn gedateerd: 18 april 2015. Enkele weken nadien zou mijn moeder ziek worden, en opgenomen in het ziekenhuis. Op 1 juli overleed ze in de afdeling Palliatieve Zorg. Mijn vader bezocht haar elke dag, en haar dood was een zware slag voor hem. Na haar overlijden zei mijn vader iets wat mij verraste: 'Ik heb niet genoeg voor haar gedaan.' Ik begree...
Meer lezen

È un sogno la vita (Afscheidsbrief)

Door -
Afbeelding
È un sogno la vita. "Als gij mijn vader niet zijt, wie ben ik dan?" Nachtelijke wandeling in Vezelay, 31 januari 2016. Opgetekend op: 16 juli 2017 (met addendum) Mijn lieve vader, Dit is mijn afscheidsbrief. Weet je nog, toen je ineens 'met vakantie' was, tussen 3 en 24 februari, dat ik je vier of vijf brieven schreef? Doorgaans 's morgens heel vroeg, vóór het huis tot leven kwam. Ik genoot van de eenzame stilte, met mooie muziek. De muziek, dat zal me altijd aan jou doen denken. Nu is dat ook zo, al is het niet in de ochtend, maar na de middag. De muziek waar ik nu naar luister, is  Ombra mai fu ,  jouw  aria, al is het geen Fritz Wunderlich, maar een contratenor, zoals het hoort. Ik beeld me in dat je ja knikt, maar dat je het er niet mee eens bent. Voor jou was er maar één tenor, en dat was Fritz Wunderlich. Toen ik je na die drie lange weken afwezigheid terugzag in het rusthuis, op 25 februari, dacht ik: Mijn vader is gebroken. Mijn twee ...
Meer lezen

Het einde (Verloren voor de wereld)

Door -
Afbeelding
Op het veer van Schuddebeurs, 18 juli 2017. Heen en weer, naar de overkant, en terug bij valavond. Opgetekend: eind 2017/begin 2018, met een finaal addendum Sterven, de scherpe lijn tussen leven en dood ineens overschrijden, het is niet iedereen gegeven. Dementie sluipt langzaam de geest binnen. Het begint met niet op een woord kunnen komen, mijn moeders handtas hangen aan de ster op de motorkap van een Mercedes, en dat dan pas opmerken als je aankomt in het ziekenhuis. Kleine kortsluitingen in een brein dat anders nog goed functioneert, en waarvan het moreel kompas nog werkt. Maar als dan de druk wordt opgevoerd, begint het mis te gaan, langzaam, ongemerkt eerst, nu en dan een crisis, dwalen, vallen, en weer beter worden, praten, voelen, en bitter wenen, als je 'Ombra mai fu' hoort, met een onpeilbaar verdriet in de doffe ogen. Wat hebben ze toch met jou gedaan? De goede momenten zijn er nog, maar ze worden schaarser, en dag na dag ga je een beetje achteruit, tot er...
Meer lezen